Kurs elektroniki II - #9 - czujnik przeszkód, sterownik serwa

[ozel]

Cześć. Mam problem z układem detektora przeszkód. Złożyłem go i rozłożyłem wielokrotnie, ale ciągle zachowuje się tak samo, to znaczy: po włączeniu zasilania dioda LED błyska raz i koniec, nie reaguje na przeszkodę, a sam odbiornik nie reaguje na pilot. Co ciekawe po odłączeniu przewodu w miejscu zaznaczonym na zdjęciu, lub wymianie diody IR na LED (która wtedy normalnie świeci) odbiornik zaczyna reagować na diodę pilota, ale układ nie działa. Testowałem różne kombinacje rezystorów podłączonych do diody IR.  Sama dioda IR podłączona przez rezystor bezpośrednio działa. Dołączam zdjęcia, może się przydadzą, chociaż według mnie wszystko jest jak na schemacie

Edytowano 30 stycznia przez ozel

[raistlin]

Dnia 28.01.2026 o 08:59, raistlin napisał:

Cześć! Walczę od jakiegoś czasu z układem detektora przeszkód - niestety nie działa on prawidłowo. Wyeliminowałem problem złego złożenia, użycia nieprawidłowych elementów itd. Składałem wszystko już kilka razy - samodzielnie, albo zgodnie z instrukcją z kursu. Niestety zawszę dochodzę do takich samych rezultatów. Rozdzieliłem nawet nadajnik i odbiornik na dwie płytki stykowe, żeby wyeliminować problemy z zasilaniem lub jakimkolwiek wzajemnym oddziaływaniem układów oraz ew. wady płytki stykowej. 

Układ działa u mnie tak:

1. Sam odbiornik działa prawidłowo - reaguje na piloty.

2. Odbiornik wydaje się, że również działa - dioda nadawcza świeci się w aparacie telefonu. Podłączyłem również w jej miejsce zwykła diodę LED i ona również świeci.

3. Problem pojawia się gdy oba układy działają jednocześnie i tutaj próbowałem różnych kombinacji:

a) uruchamiam najpierw odbiornik i sprawdzam pilotem czy działa. Następnie uruchamiam nadajnik - jeżeli odbiornik znajdzie się w obszarze nadawania diody IR, to dioda LED zapala się na chwilę po czym gaśnie. Sprawdzam w tym momencie telefonem - dioda IR cały czas nadaje. Sprawdzam odbiornik pilotem - nie reaguje. Przerwanie połączenia i przywrócenie go ponownie powoduje, że dioda LED odbiornika znowu się zapala, a chwili gaśnie. I tak można sobie mrugać przesłaniając  obszar pomiędzy nadajnikiem i odbiornikiem np. ręką.

b) uruchamiam odbiornik i sprawdzam pilotem czy działa, ale nie zwalniam przycisku, żeby dioda cały czas się świeciła. Następnie uruchamiam nadajnik - jeżeli odbiornik znajdzie się w obszarze nadawania diody IR, to dioda LED gaśnie. Jednak w takim układzie testowym pilot, pomimo, że nie zwalniałem przycisku, przestaje mieć jakikolwiek wpływ na odbiornik. Przerwanie połączenia powoduje, że odbiornik znowu reaguje na sygnał z pilota. I tak na zmianę. Wygląda to tak, jakby dioda IR blokowała działanie odbiornika jeżeli ten znajduje się w obszarze jej działania. Natomiast przerwanie połączenia nadajnik-odbiornik powoduje, że sygnał pilota "odzyskuje" wpływ na odbiornik i dioda zaczyna mrugać. Całość działa jak "jednorazowy" detektor przeszkody.

Podsumowując:

1. Układ odbiornika działa prawidłowo. 

2. Układ NE555 działa prawidłowo - sprawdziłem działanie obu scalaków z zestawu + użyłem innego egzemplarza, który działa na 100% prawidłowo w innym układzie.

3. Układ nadajnika generuje sygnały o prawidłowej częstotliwości, bo w przeciwnym razie odbiornik w ogóle by nie reagował. Zrobiłem również test z podmianą np. kondensatora na inny, żeby zmienić częstotliwość i wtedy odbiornik w ogóle nie reaguje. Wniosek jest taki, że częstotliwość nadawania odpowiada częstotliwości odbiorczej odbiornika TSOP.

4. Pomierzyłem rezystory, wymieniłem kondensatory na inne egzemplarze, ale nic to nie daje. 

5. Jedyne co przychodzi mi do głowy to uszkodzona dioda IR, albo posiada ona nieprawidłowe parametry. 

6. Przy okazji sporo się nauczyłem, ale zaczyna mnie ten temat denerwować i zniechęcać.

Będę wdzięczny za pomoc! Pozdrawiam.

Może ktoś ma jakiś pomysł?

[Treker (Damian Szymański)]

@raistlin zagadkowa sprawa, bo jeśli oba elementy działają niezależnie to razem też powinny działać. Czy próbowałeś osłonić diodę od boków? Dodając np. kartonową przesłonę między diodą a czujnikiem? Wygląda na to jakby dioda świeciła zbyt mocno. Jeśli masz taką możliwość to dodaj proszę wyraźne zdjęcie swojego układu.

[Fosfomycyna]

@raistlin Mam identyczny problem i z tego co widziałem na forum, to dzieje się on niezmiennie od 2017 roku.

[Fosfomycyna]

@raistlin Siedziałem od poprzedniej wiadomości i w końcu wykminiłem. Z jakiegoś powodu 36kHz nie działa - działa natomiast 18kHz, które można osiągnąć ustalając wartość opornika R2 na 1000 Ohm, a opornika R3 na 3500 Ohm.

Ponadto zmieniłem wartość opornika R5 na 2000 Ohm, zamiast sugerowanych 100 Ohm. Czytając datasheets spotykałem się z informacją, że maksymalny prąd dla TSOP31236 to 3mA. Niczego nie zmieniło to w działaniu samego odbiornika. Co ciekawe, odbiornik świetnie reaguje (z pięciu metrów tyłem do pilota) na sygnał z pilota SONY RM-AAU020, który nadaje sygnał w częstotliwości 40kHz.

Między diodą, a opornikiem R1 umieściłem przycisk z powodów technicznych - chciałem móc wyłączyć diodę, nie wyłączając reszty komponentów i nie wyciągając jej co chwila z płytki.

Poniżej wrzucam obliczenia i zdjęcia układu. Nie mam pojęcia, dlatego taki układ działa. Może @Treker jest w stanie się wypowiedzieć?

[Santiago]

Miałem podobny problem. W końcu jakoś działało na odległość około 15cm

[Treker (Damian Szymański)]

Dnia 8.02.2026 o 18:41, Fosfomycyna napisał:

Mam identyczny problem i z tego co widziałem na forum, to dzieje się on niezmiennie od 2017 roku.

Problem z montażem tego układu występuje u małego procenta osób (patrząc na całokształt), co najczęściej było powodowane tym, że to stosunkowo najtrudniejszy układ do montażu na płytce stykowej. U większości osób jednak ostatecznie czujnik działał. Zastanawia mnie to co napisałeś, czyli:

Dnia 9.02.2026 o 02:54, Fosfomycyna napisał:

Z jakiegoś powodu 36kHz nie działa - działa natomiast 18kHz, które można osiągnąć ustalając wartość opornika R2 na 1000 Ohm, a opornika R3 na 3500 Ohm.

Nie mam aktualnie pod ręką zestawu wyprodukowanego w ramach najnowszej serii. Czy jesteś w stanie odczytać dokładne oznaczenia z czujnika TSOP, który posiadasz?

Dnia 9.02.2026 o 02:54, Fosfomycyna napisał:

Co ciekawe, odbiornik świetnie reaguje (z pięciu metrów tyłem do pilota) na sygnał z pilota SONY RM-AAU020, który nadaje sygnał w częstotliwości 40kHz.

Tym bym się akurat nie sugerował, bo piloty do TV nadają dużo mocniejszy sygnał IR (tam metoda sterowania diodą jest inna), stąd zasięg jest nieporównywalnie większy do naszej diody na płytce stykowej.

[Fosfomycyna]

23 godziny temu, Treker napisał:

Nie mam aktualnie pod ręką zestawu wyprodukowanego w ramach najnowszej serii. Czy jesteś w stanie odczytać dokładne oznaczenia z czujnika TSOP, który posiadasz?

TSOP31236.

Z tego, co udało mi się wyszperać może chodzić o to, że na 36kHz czujnik jest tak wrażliwy, że sygnał diody triggeruje AGC i czujnik traktuje go jak zakłócenie. Natomiast gdy NE555 generuje 18kHz, to mała część tego sygnału jest emitowania jako następna harmoniczna, czyli 36kHz. Przez to, że ta porcja sygnału jest bardzo mała to nie przeładowuje to AGC i czujnik reaguje.

[Treker (Damian Szymański)]

@Fosfomycyna ok, czyli błędny czujnik odrzucamy. Tak, Twoja hipoteza też może być słuszna. Czy rozdzielałeś jeszcze podczas testów diodę od czujnika np. kartonową przesłoną?

[Fosfomycyna]

@Treker Tak, rozdzielałem, ale to niczego nie zmieniało, gdy dioda nadawała sygnał w okolicy 36kHz. Przy 18kHz czasami bez kartki/przegrody odbiornik łapał sygnał diody, ale po umieszczeniu przegrody wszystko działało zgodnie z założeniem. 

[Santiago]

@Treker @Fosfomycyna , ja podejrzewam , że po prostu dioda nie działa dobrze - zwróćcie uwagę , że problem pojawił się teraz, gdy ja zakupiłem zestaw oraz inni. 

[Treker (Damian Szymański)]

Na dniach będę miał dostęp do zestawu z tej serii, najpierw porównam elementy z tymi, które mam u siebie, a następnie spróbuję odtworzyć układ. Wrócę do Was z odpowiedzią, gdy uda mi się rozwikłać ten temat - jeśli będzie trzeba wymienić elementy to odezwę się w prywatnych wiadomościach. W między czasie zachęcam do tego, aby iść dalej z ćwiczeniami, a do tego projektu jeszcze wrócimy

[Treker (Damian Szymański)]

Długo to trwało, ale najpewniej jutro na moim biurku będą zestawy z różnych serii - będę mógł porównać dokładnie elementy.

---

Aktualizacja: trwa wyjaśnianie sprawy. Odezwałem się w prywatnej wiadomości do osób, które miały ten problem. Będziemy analizować i naprawiać  

[ireq]

Witam, 

też mam problem z czujnikiem ruchu, podobnie jak niektórzy w tym wątku. Zestaw złożyłem  kilka razy, najpierw sam, później zgodnie z poszczególnymi krokami z obrazków,  układ po podłączeniu zasilania nie chce działać tak jak na filmiku. TSOP odbiera sygnał np: z pilota TV, a dioda  świeci na kamerze telefonu. Po podstawieniu przeszkody przed diodę i czujnik, nic się nie dzieje. LED mruga pojedyńczo gdy wykrywanym obiektem poruszam przed czujnikiem, ale nadal nie występuje ciągłe świecenie diody LED, tylko jednorazowe przy każdym wykryciu. Prąd na wyjściu diody  IR to u mnie 4 mA. 

Edytowano 18 marca przez ireq

[Treker (Damian Szymański)]

@ireq witam na forum  Potwierdzam, że aktualnie występuje problem z działaniem tego układu. Winowajcą na 99% jest odbiornik podczerwieni, który w obecnej wersji nie działa poprawnie w tym układzie (a w innych tak). Badamy temat i szukamy najlepszego rozwiązania. Gdy tylko uda nam się rozwikłać tę sprawę to zrobię aktualizację i jeśli będzie to potrzebne, to doślemy wszystkim potrzebny element. Na ten moment mogę jedynie przeprosić i zachęcić do tego, aby przejść do kolejnych ćwiczeń. Dodam zaraz odpowiednią ramkę z informacją o tym problemie.