Kurs elektroniki – #7a – tranzystory bipolarne w praktyce

[vadim1983]

Chodzi mi o rozdział  #7  kursu podstaw elektroniki.

Zamiast BC546 użyłem BC556 i podpiąłem baterię czyli podałem VCC na bazę BC556 .

Zadanie z BC546 NPN wykonałem prawidłowo.

Zaraz spróbuję wykonać zadanie domowe z PNP wtedy go sprawdzę (tak mi się wydaje).

Działa

PNP

• Uce- 31mV
• Ube- 0,755V
• Ib- 0,90mA
• Ic- 7,68mA

Oczywiście trzeba pamiętać o polaryzacji diody.

 

[Treker (Damian Szymański)]

@vadim1983 to świetnie, że jednak wszystko działa - powodzenia w dalszych eksperymentach

[Mati200]

Hej,

Świetny artykuł. Wraz z zestawem z forbot byłem w końcu w stanie zrozumieć tranzystory

Chciałbym tylko zrozumieć jedną kwestię:

Cytat

Aby nie wdawać się w szczegóły obliczeniowe, możesz przyjąć, że użycie rezystora 10kΩ umożliwia w takich przypadkach sterowanie obciążeniami pobierającymi nie więcej niż około 60mA, a rezystor 1kΩ nada się w sytuacjach, gdy obciążenie pobiera do 500mA, ale trzeba wtedy użyć innego tranzystora, np. BC337, który zdolny jest do wysterowania takiego prądu.

Z moich obliczeń wynika:

β = 200~450

IB = 5V/10kΩ = 0,5mA

Ic = β * IB = 200 * 0,5mA ~ 450 * 0,5mA = 100mA ~ 225mA

Więc chciałem się dowiedzieć dlaczego 60mA jest ograniczeniem? Coś źle policzyłem lub przeoczyłem (pewnie tak )?

[Treker (Damian Szymański)]

@Mati200, witam na forum Widzę, że to Twoje pierwsze kroki na Forbocie, oto najważniejsze informacje na start:

• Chcesz przywitać się z innymi członkami naszej społeczności? Skorzystaj z tematu powitania użytkowników.
• Opis najciekawszych funkcji, które ułatwiają korzystanie z forum znajdziesz w temacie instrukcja korzystania z forum - co warto wiedzieć?
• Poszczególne posty możesz oceniać (pozytywnie i negatywnie) za pomocą reakcji - ikona serca w prawym dolnym rogu każdej wiadomości.

28 minut temu, Mati200 napisał:

Więc chciałem się dowiedzieć dlaczego 60mA jest ograniczeniem? Coś źle policzyłem lub przeoczyłem (pewnie tak )?

Tutaj została po prostu podana taka wartość, którą warto mieć w głowie, aby oszacować możliwe prądy. Taka wartość jest bezpieczna (nie trzeba martwić się tolerancją elementów, dokładnym napięciem zasilania itd). Wiesz jak to bywa - słynne różnice między teorią, a praktyką. To powinna być raczej taka wartość, przy której powinna zapalić się w głowie pomarańczowa lampka, że może warto jednak dać inny rezystor przy bazie lub usiąść i dokładnie wszystko policzyć

[krzych90]

Cześć,

chciałbym jednak zagłębić się jeszcze w ten temat, gdyż tak jak napisałeś przy zabawach z Arduino często (co teraz potwierdzam, że to prawda) wykorzystuje tranzystory
w formie przełącznika. 

Np: tranzystor BC337 pozwala nam osiągać wedle noty parametry: 45V, 0.8A (chwilowo 1A). hfe dla grupy -40 = 300 - 400.

Prąd bazy z pinu Arduino reguluję tylko i wyłącznie poprzez odpowiedni tranzystor. Jeżeli zastosować R470, wtedy prąd bazy wynosiłby nieco ponad 10mA,
co jest dopuszczalne dla pinu Arduino.

Wtedy obliczając teoretyczny prąd kolektora otrzymamy 3A. Ten tranzystor oczywiście nie dopuszcza takich wartości. Jeżeli obliczając obciążenie i ograniczając prąd
kolektora poprzez odpowiednio dobrany rezystor ogranicza się prąd kolektora np do 0.4A wszystko jest OK?

Czy mój (czysto hipotetyczny - podkreślam) tok rozumowania jest ok? Czy w takim rozumowaniu wkrada się jakiś błąd logiczny, którego nie uwzględniam?

 

[MaxHardcr]

Cześć, znalazłem chyba błąd na rysunku w rozdziale 7 Kursu Elektroniki 1 - Opis wyprowadzeń tranzystora BC546 - rysunek tranzystora po prawej pokazuje wyprowadzenia CBE, a po lewej - ten sam tranzystor BC546 (NPN) - juz odwrotnie EBC.

Obliczenie drugie dla tranzystora jest błędne gdyż w tabeli hFE podane jest 200-450 (nie 200-420)

• minimalnie: Ic1 = β * IB = 200 * 0,86mA = 172mA
• maksymalnie: Ic2 = β * IB = 420 * 0,86mA = 361,2mA (powinno byc 450 * 0,86mA = 387 mA)

[Treker (Damian Szymański)]

@krzych90 tak, to co obliczasz to tylko maksymalny prąd, którego i tak ten tranzystor nie wytrzyma (patrz nota katalogowa). Jeśli odpowiednio ograniczysz prąd kolektora to wszystko będzie dobrze. Tylko ogólnie lepiej byłoby zwyczajnie ograniczyć bardziej prąd bazy, nie ma potrzeby, aby płynął tam tak duży prąd.

1 godzinę temu, MaxHardcr napisał:

Cześć, znalazłem chyba błąd na rysunku w rozdziale 7 Kursu Elektroniki 1 - Opis wyprowadzeń tranzystora BC546 - rysunek tranzystora po prawej pokazuje wyprowadzenia CBE, a po lewej - ten sam tranzystor BC546 (NPN) - juz odwrotnie EBC.

@MaxHardcr dwa razy podany jest identyczny opis wyprowadzeń. Po lewej stronie wstawiony jest widok tranzystora "nóżkami w Twoją stronę". Chyba zwyczajnie źle zinterpretowałeś ten rysunek  W kwestii obliczeń masz rację, była tam faktycznie literówka - już poprawione. Gratuluję czujności!

[DraveS]

Zakręciłem się pod koniec. Zrobiłem układ z lekcji tylko zamiast diody wsadziłem tam przekaźnik na 5V pobierający 480mW i zastąpiłem rezystor 10k rezystorem 220R. Układ działa dobrze. Mam 15mA prądu z arduino. 
Ale mam pytanie bo zgłupiałem. Na końcu jest nagłówek podłączenie obciążenia do emitera. Są tam dwa diagramy które się kłócą z moją wyobraźnią. Jest diagram wspólny emiter który ma podłączone obciążenie do kolektora i wspólny kolektor który ma podłączone obciążenie do emitera. Na końcu jest zdanie, że "najlepiej będzie, jeśli obciążenie będzie jednak podłączane do kolektora." Czy czyli schemat wspólny kolektor? 

[Treker (Damian Szymański)]

6 godzin temu, DraveS napisał:

Na końcu jest zdanie, że "najlepiej będzie, jeśli obciążenie będzie jednak podłączane do kolektora." Czy czyli schemat wspólny kolektor? 

Spójrz na schematy, o których mówisz. Obciążenie, czyli LED, jest podłączone do kolektora w układzie, który nosi nazwę "wspólny emiter" i tego się warto trzymać  Przewiń kawałek wyżej do nagłówka "Praktyczne zastosowanie tranzystorów" tam masz pokazane przykładowe, poprawne podłączenie tranzystora do Arduino. Pamiętanie nazw tych połączeń (wspólny emiter/kolektor) nie jest kluczowe, grunt, aby intuicyjnie wiedzieć co i gdzie podłączyć.

[piotrbiniu]

Witam. Ja mam pytanie do tego schematu co należy złożyć. Pisze że wyprowadzenia tranzystorów należy najlepiej sprawdzić w nocie katalogowej ale można posłużyć się załączoną grafiką. I na tej grafice po obróceniu trnzystora macie zamienione oznaczenia. Chyba że tak miało być, a jeżeli tak to dlaczego? Pozdrawiam

[Treker (Damian Szymański)]

@piotrbiniu, witam na forum!

19 minut temu, piotrbiniu napisał:

I na tej grafice po obróceniu trnzystora macie zamienione oznaczenia.

Dlaczego uważasz, że na tej grafice wyprowadzenia "po obróceniu" są zamienione? Widok po lewej przedstawia tranzystor z nóżkami w Twoją stronę. Zarówno na widoku po lewej, jak i po prawej stronie są one ustawione identycznie (C-B-E) 

[DraveS]

Ta grafika jest super myląca. Ja też całą lekcję zrobiłem na tranzystorze wpiętym odwrotnie. Nawet się udało. Za to dużo ciekawych zjawisk zaobserwowałem. Np że oryginalne Arduino uno wytrzymało 84mA ;p. 

@Treker ludzie myślą że to jest rzut z góry. Bo nikomu nie jest potrzebne patrzenie na tranzystor od dołu

 

Edytowano Maj 21, 2019 przez DraveS

[Treker (Damian Szymański)]

Jeśli to jest rzut z góry, to dlaczego z obudowy wystają nóżki? Błędna interpretacja  Trzeba się przyzwyczajać, bo taki typ rysowania wyprowadzeń można spotkać w wielu miejscach. Możemy to jakoś na siłę przerobić, ale błędu tam nie ma. Pomyślimy co z tym zrobić.

[DraveS]

Wiesz jak to jest. Jeśli coś się już zrozumie to jest proste i logiczne. Ważne jest jak to ktoś rozumie zanim to zrozumie

[Treker (Damian Szymański)]

Tutaj jest to jednak jakaś nadinterpretacja, bo ktoś sobie w głowie "dorabia" nóżki na widoku od góry (a normalnie patrząc od góry nie widać nóżek wystających z obudowy). No, ale dobra - rozumiem, że ktoś może mieć z tym problem. Dodałem odpowiednią informację w podpisie zdjęcia. Później pomyślimy o przerysowaniu grafiki.